Weekend van de Begraafplaats 2021

Een begraafplaats is een plek vol liefde met prachtige, verdrietige en unieke verhalen over families, geliefden, kinderen en het definitieve afscheid van mensen. Daarnaast is een begraafplaats ook een plek, waar de natuur en de aanwezige grafmonumenten met veel liefde worden onderhouden. 

De oude begraafplaats aan de Diepenveenseweg was voor begraven in gebruik van 1831 tot 1918. Na de sluiting in 1918 heeft de natuur op de begraafplaats zich langzamerhand ontwikkeld tot een park of bos met soms zeer dichte begroeiing, zodat met recht kan worden gesproken van een ‘ecologische niche’ in de bebouwde en versteende omgeving rond de begraafplaats. Op de begraafplaats ervaart de wandelaar een weldadige rust – midden in de drukke stad.

Naast dit groene aspect heeft de begraafplaats een grote cultuurhistorische waarde voor de historie van Deventer. Wie de begraafregisters van deze begraafplaats raadpleegt, zal veel bekende namen tegenkomen van families, die een belangrijke rol speelden in de Deventer samenleving.

In deze editie van het Weekend wordt in dit kader speciale aandacht besteed aan leden van vooraanstaande doopsgezinde families.

De geschiedenis van de Doopsgezinde bewoners in Deventer begint kort voor en in de tijd van de 80- jarige oorlog tussen Holland en Spanje. Vanwege vervolging om redenen van geloof vestigden niet-katholieken zich in steden die andersdenkenden een vluchtplaats boden. Dit waren ook doopsgezinden, die eerst ook als “vluchtelingen” behandeld werden. Als het economisch slecht ging, werden de Doopsgezinde bewoners genegeerd. Bij economische groei was er voor deze nieuwe bewoners wel werk en beter onderdak. Gaandeweg werden de Doopsgezinden meer opgenomen als “eigen” Deventer bewoners en meerdere “dopers” werden prominente Deventer inwoners met grote invloed in het bestuur en bedrijfsleven.
In het boek van mw. drs. B. Rademaker-Helfferich, getiteld ‘Een wit vaantje op de Brink : de geschiedenis van de Doopsgezinde gemeente te Deventer’ is een personenregister opgenomen. Om een idee te krijgen welke doopsgezinden hun laatste rustplaats vonden op deze begraafplaats is dit personenregister vergeleken met het alfabetisch register.

Het blijkt dat veel bekende Deventer familienamen voorkomen in beide registers.

Zo treffen we bijvoorbeeld de volgende namen aan: Bussemaker, Van Calcar, Ten Cate, Van Delden, Goldenberg, Van Groningen, Halbertsma, Houck, Van Loghem, Resius-Bussemaker, Schimmelpenninck. 

Tijdens de wandeling komt u langs de graven van deze “geslaagde” Doopsgezinden, die op deze begraafplaats hun laatste rustplaats vonden. De personen die genoemd worden in het boek “Een wit vaantje op de Brink” zijn gemarkeerd met *** drie sterretjes.